Een democratie kan slechts in stand blijven wanneer ze een grondwet heeft, en waarbij op de naleving ervan wordt toegezien door een constitutioneel hof. Een grondwet is inderdaad geen vodje papier, dixit Leo Tindemans, maar schept een hogere rechtsorde die generaties dient te overleven.
Een wezenlijk deel van de grondwet zijn een aantal fundamentele rechten die toekomen aan de burger. Oorspronkelijk waren dit meestal weerstandsrechten, met name rechten om zich tegen een onredelijke overheid te beschermen, zoals uiteraard het recht op leven maar ook het recht op een eerlijk proces, het recht op vereniging, op vrijheid van meningsuiting en zo verder. De laatste decennia is er evenwel ook een evolutie om zogenaamde “positieve” rechten op te nemen, zoals het recht op arbeid, het recht op leefbare en degelijke bewoning enzoverder. De voorstanders van deze rechten mogen dan wel prijzenswaardige doelen voor ogen hebben, mijn inziens moeten dergelijke rechten niet in de grondwet opgenomen worden. Bovendien kan er zelfs niet gesproken worden over “rechten”, maar eerder over te verwezenlijken beleidslijnen door de overheid. In zekere zin is bijvoorbeeld het fundamentele recht op arbeid dus geen individueel recht maar een collectief.
Lees de rest van dit onderwerp »